Pod koniec dnia barki są napięte, kark sztywnieje, a ręce zaczynają szukać wygodniejszego miejsca na biurku. Przy wielogodzinnej pracy przed komputerem łatwo zrzucić to na „złe siedzenie”. Tymczasem czasem warto spojrzeć nie na plecy, lecz na ręce.
Jeśli przedramiona przez kilka godzin nie mają stabilnego podparcia albo podłokietniki są ustawione zbyt wysoko, mięśnie obręczy barkowej pracują właściwie bez przerwy. Podobny efekt może dać za wysoki blat czy klawiatura odsunięta tak daleko, że trzeba stale wyciągać do niej ręce.
Czy przedramiona powinny więc leżeć na podłokietnikach? Niekoniecznie. Blat też może pełnić tę funkcję. Ważniejsze od samego miejsca podparcia jest to, czy całe stanowisko pozwala siedzieć bez ciągłego unoszenia barków i wysuwania rąk przed siebie.
Dlaczego po kilku godzinach przy komputerze bolą barki?
Spójrzmy na najprostszą sytuację. Siedzimy przy biurku, łokcie są odsunięte od tułowia, a dłonie cały czas pozostają na klawiaturze. Jeżeli powierzchnia robocza znajduje się trochę za wysoko, barki automatycznie unoszą się razem z rękami.
Na początku trudno to zauważyć. Po kilku godzinach różnica kilku centymetrów może już jednak dać o sobie znać.
Nie lepiej jest wtedy, gdy klawiatura leży daleko od krawędzi blatu. Zamiast trzymać łokcie bliżej ciała, wysuwamy całe ramiona do przodu. Często idzie za tym pochylenie tułowia i wysunięcie głowy w stronę monitora.
Dlatego przy napięciu barków nie ma większego sensu oceniać samego fotela czy samego biurka. Liczy się to, jak współpracują ze sobą wszystkie elementy stanowiska.
Podłokietniki pomagają, ale tylko wtedy, gdy są dobrze ustawione
Podłokietniki mają odciążyć ręce. Źle ustawione potrafią jednak zrobić dokładnie odwrotnie.
Jeśli znajdują się za wysoko, barki są delikatnie unoszone przez cały czas pracy. Jeżeli są za nisko, łokcie praktycznie z nich nie korzystają, więc ciężar rąk nadal trzeba utrzymywać mięśniami.
Najprościej ustawić je tak, by przy rozluźnionych barkach łokcie pozostawały blisko tułowia, a przedramiona mogły swobodnie oprzeć się bez konieczności podciągania ramion do góry.
Nie oznacza to, że ręce mają być „przyklejone” do podłokietników przez osiem godzin. Podczas pisania ustawimy je inaczej niż podczas czytania dokumentu, rozmowy czy wideokonferencji. Dobre podparcie powinno pozwalać na zmianę pozycji, a nie ją narzucać.
A jeśli wygodniej oprzeć ręce na blacie?
To również jest w porządku.
Jeżeli biurko ma odpowiednią wysokość, część przedramion może spoczywać bezpośrednio na blacie. Dla wielu osób takie ustawienie jest nawet bardziej naturalne niż ciągłe korzystanie z podłokietników.
Warunek jest jeden: barki nie mogą przy tym wędrować w górę.
Za wysoki blat sprawia, że ręce znajdują się zbyt wysoko względem tułowia. Zbyt niski może z kolei prowokować do pochylania się nad klawiaturą.
Nie warto więc szukać zasady w rodzaju „przedramiona zawsze na podłokietnikach”. Znacznie lepszym punktem odniesienia jest własna pozycja: czy barki są rozluźnione, łokcie pozostają w pobliżu tułowia i czy można swobodnie korzystać z klawiatury bez wyciągania rąk do przodu.
Najpierw krzesło, dopiero potem biurko
To jeden z tych szczegółów, które łatwo zrobić odwrotnie.
Ktoś zauważa, że blat jest za wysoko, więc podnosi krzesło. Ręce faktycznie trafiają na lepszą wysokość, ale stopy przestają stabilnie opierać się o podłogę. Potem krzesło znów wędruje w dół i problem wraca.
Lepiej zacząć od pozycji siedzącej. Stopy powinny mieć stabilne podparcie, siedzisko nie powinno nadmiernie uciskać ud, a plecy powinny mieć możliwość oparcia. Dopiero do tak ustawionej pozycji dopasowujemy wysokość podłokietników i powierzchni roboczej.
Jeżeli krzesło ma bardzo ograniczony zakres regulacji, znalezienie wygodnego ustawienia może być zwyczajnie trudne. Przy zmianie wyposażenia nie warto więc patrzeć wyłącznie na wygląd czy wysokość siedziska. Znacznie ważniejsze jest to, w jakim zakresie można dopasować poszczególne elementy do sylwetki użytkownika. Przykłady różnych rozwiązań można znaleźć m.in. wśród foteli ergonomicznych marki Liftor.

Dobrze ustawiony fotel nie pomoże, jeśli klawiatura leży za daleko
To częsty szczegół, którego prawie nie zauważamy.
Na biurku pojawia się podstawka pod monitor, notatnik, telefon, kubek, dokumenty i nagle klawiatura przesuwa się o kilkanaście centymetrów dalej. Żeby pisać, trzeba wysunąć ręce przed siebie.
Podobnie z myszą. Jeśli leży daleko na prawo od klawiatury, ramię przez większą część dnia pozostaje odsunięte od tułowia.
Warto więc zrobić bardzo prosty test: usiąść normalnie przy biurku, rozluźnić barki i sprawdzić, czy można dosięgnąć klawiatury oraz myszy bez wysuwania łokci do przodu lub na boki.
Czasem wystarczy przesunąć sprzęt o kilka centymetrów.
Praca na laptopie to kompromis
Laptop ma jedną zasadniczą wadę z punktu widzenia ergonomii: ekran i klawiatura są ze sobą połączone.
Gdy ustawimy ekran wyżej, wygodniej patrzy się przed siebie, ale ręce trafiają za wysoko. Gdy laptop leży nisko i wygodnie się na nim pisze, głowa zwykle kieruje się w dół.
Przy krótkiej pracy nie musi to być dużym problemem. Jeśli jednak przy laptopie spędzamy kilka godzin dziennie, praktycznym rozwiązaniem może być podstawka oraz osobna klawiatura i mysz.
Dzięki temu ekran można ustawić niezależnie od pozycji rąk.
Czy podłokietniki powinny wchodzić pod blat?
Najważniejsze jest nie tyle to, czy schowają się całkowicie pod biurkiem, ile czy pozwalają przysunąć się wystarczająco blisko.
Jeśli zatrzymują krzesło kilkanaście centymetrów przed blatem, użytkownik zaczyna pochylać tułów do przodu. Wtedy podłokietnik, który miał odciążyć rękę, pośrednio utrudnia przyjęcie wygodnej pozycji.
Dlatego liczy się również zakres regulacji. W zależności od modelu można zmieniać wysokość podłokietników, przesuwać je do przodu i do tyłu, zmieniać szerokość albo obracać nakładki.
Nie każda osoba potrzebuje wszystkich tych możliwości. Im bardziej nietypowe są jednak proporcje sylwetki albo samo biurko, tym szersza regulacja może ułatwić dopasowanie stanowiska.
Jedna „idealna” pozycja nie istnieje
To chyba najważniejsza rzecz, o której łatwo zapomnieć.
Nawet perfekcyjnie ustawiony fotel nie sprawi, że pozostawanie w identycznej pozycji przez kilka godzin stanie się dobrym pomysłem. Ciało naturalnie potrzebuje ruchu.
Podczas intensywnego pisania ręce mogą opierać się inaczej niż wtedy, gdy czytamy, rozmawiamy przez telefon albo uczestniczymy w spotkaniu online. Warto od czasu do czasu opuścić ramiona, poruszać barkami, zmienić pozycję albo po prostu wstać.
Dobre stanowisko pracy nie powinno „ustawiać człowieka na sztywno”. Powinno raczej dawać możliwość wygodnego przechodzenia między kilkoma pozycjami.
Zrób prosty test przy własnym biurku
Nie trzeba od razu kupować nowego wyposażenia. Najpierw warto po prostu usiąść tak, jak zwykle siedzimy podczas pracy, i przez chwilę zwrócić uwagę na kilka szczegółów.
Sprawdź:
- czy barki pozostają swobodnie opuszczone,
- czy łokcie znajdują się blisko tułowia,
- czy ręce mają gdzie się oprzeć,
- czy podłokietniki nie wypychają ramion do góry,
- czy klawiatura i mysz są w zasięgu bez wyciągania rąk,
- czy można podjechać krzesłem odpowiednio blisko biurka,
- czy po ustawieniu rąk stopy nadal stabilnie opierają się o podłoże.
Jeżeli poprawa jednej rzeczy natychmiast pogarsza drugą, na przykład odpowiednia wysokość dla rąk sprawia, że stopy przestają mieć stabilne podparcie, problem może wynikać z niedopasowania poszczególnych elementów stanowiska.
Kiedy nie wystarczy poprawić ustawienia biurka?
Napięcie po długim dniu pracy może wynikać ze sposobu siedzenia i organizacji stanowiska, ale nie każdą dolegliwość da się w ten sposób wyjaśnić.
Jeśli ból utrzymuje się, nasila, promieniuje do ręki, pojawia się drętwienie, mrowienie, osłabienie chwytu albo ograniczenie ruchomości, warto skonsultować się z lekarzem lub fizjoterapeutą.
Zmiana ustawienia stanowiska może zmniejszyć niepotrzebne obciążenia. Nie zastąpi jednak diagnozy wtedy, gdy objawy nie ustępują.
Podłokietniki czy blat? Nie to jest najważniejsze
Można wygodnie pracować z przedramionami częściowo opartymi na podłokietnikach. Można też korzystać głównie z blatu. W wielu przypadkach w ciągu dnia naturalnie przechodzimy między jednym a drugim rozwiązaniem.
Ważniejsze jest, co dzieje się z barkami i ramionami.
Jeżeli barki pozostają rozluźnione, łokcie nie uciekają daleko od ciała, a klawiatura i mysz są pod ręką, stanowisko prawdopodobnie jest ustawione znacznie lepiej niż wtedy, gdy próbujemy za wszelką cenę odtworzyć jeden „książkowy” układ.
Czasem naprawdę wystarczy kilka centymetrów różnicy w wysokości podłokietników albo położeniu klawiatury. I właśnie od takich drobnych zmian warto zacząć.
artykuł sponsorowany (wp)

